Ο πλοίαρχος, για να υποδεχτεί (να φορτώσει) το φορτίο, προετοιμάζει τα κύτη φορτίου ανάλογα με τις οδηγίες που έχει το φορτίο που πρόκειται να φορτώσει, ώστε αυτά να είναι καθαρά. Για ποιους λόγους όμως πρέπει τα κύτη του πλοίου να είναι καθαρά;
Όταν τα κύτη παρουσιάζουν κάποια διαρροή ή είναι υγρά ή έχουν ζωύφια ή δεν είναι καλά καθαρισμένα από προηγούμενα φορτία και ως εκ τούτου θα βλάψουν, θα μολύνουν ή θα αλλοιώσουν την ποιότητα του φορτίου, το πλοίο θα χαρακτηριστεί μη ικανό να αντεπεξέλθει στην ασφαλή παραλαβή και προστασία του συγκεκριμένου φορτίου μέχρι την παράδοσή του στο λιμάνι προορισμού (uncargoworthy).
Αν τα κύτη φορτίου που έχουν κάποιο ή κάποια από τα παραπάνω ελαττώματα τελικά φορτωθούν και κατά τη διάρκεια του ταξιδιού το φορτίο υποστεί ζημιά, οι παραλήπτες του φορτίου θα εγείρουν απαιτήσεις (claims for uncargoworthiness). Αν, εκτός από το φορτίο υποστεί ζημιές και το πλοίο και αποδειχθεί πως δεν ήταν αξιόπλοο (seaworthy) πριν ή κατά την έναρξη του πλου, θα προστεθούν και απαιτήσεις για αναξιοπλοΐα του πλοίου (claims for unseaworthiness).
Επίσης, η ελλιπής προετοιμασία των κυτών (καθαρισμός, πλύση κ.λπ.) θα δημιουργήσει το εξής σοβαρό πρόβλημα: Η επίδοση της επιστολής ετοιμότητας (Notice of Readiness Tendered – NORT) από τον πλοίαρχο γίνεται συνήθως όταν το πλοίο αγκυροβολήσει στο λιμάνι φόρτωσης. Η επιθεώρηση των κυτών όμως γίνεται συνήθως αργότερα, όταν το πλοίο προσδέσει ασφαλώς στη θέση φόρτωσης.
Αν κατά την επιθεώρηση τα κύτη βρεθούν ακατάλληλα προς φόρτωση του συγκεκριμένου φορτίου, θα καθυστερήσει η φόρτωση και η NORT που είχε δοθεί με την άφιξη δεν θα θεωρηθεί έγκυρη. Ο χρόνος που έχει μεσολαβήσει από την άφιξη του πλοίου μέχρι την ώρα που τα κύτη θα θεωρηθούν κατάλληλα κατά την επόμενη επιθεώρηση δεν θα πληρωθεί από τους χρονοναυλωτές, αφού θα έχει διακοπεί η ναύλωση (το πλοίο θα είναι «off hire»).
Σε περίπτωση ναύλωσης μονού ταξιδιού με ναύλο ανά τόνο (voyage charter), ο επιτρεπόμενος χρόνος για φόρτωση (σταλίες ή laytime) αρχίζει να υπολογίζεται από την NORT. Αν τα κύτη δεν βρεθούν κατάλληλα προς φόρτωση στην πρώτη επιθεώρηση, ο χρόνος δεν θα μετρά στις σταλίες, με αποτέλεσμα ο πλοιοκτήτης να χάνει χρήματα.
Επιπλέον, στην περίπτωση που οι κανονισμοί του λιμανιού δεν επιτρέπουν στο πλήρωμα να καθαρίσει μόνο του τα κύτη ή τα τμήματα του κύτους ή των κυτών που έχουν το πρόβλημα, ο πλοίαρχος θα αναγκαστεί να καλέσει ειδικό συνεργείο καθαρισμού, με αποτέλεσμα να προκύψουν απρόβλεπτα έξοδα για τον πλοιοκτήτη. Επομένως, θα πρέπει να γίνει καλός καθαρισμός των κυτών από το πλήρωμα πριν το πλοίο φτάσει στο λιμάνι φόρτωσης, ώστε να είναι κατάλληλα προς φόρτωση του συγκεκριμένου φορτίου κατά την πρώτη επιθεώρηση.
Καλός καθαρισμός των κυτών είναι αυτός που πραγματοποιείται ώστε τα κύτη να είναι κατάλληλα για φόρτωση σιτηρoειδών (grain clean). Ένας τέτοιος καθαρισμός αποφασίζεται να γίνει αν δεν υπάρχουν οδηγίες. Αν υπάρχουν οδηγίες των ναυλωτών ή των διαχειριστών, αυτές θα πρέπει να εκτελεστούν με προσοχή.
Πηγή: Οι πληροφορίες για το παραπάνω άρθρο αντλήθηκαν από το βιβλίο «Μεταφορά Φορτίων» του Νικολάου Α. Ζυγομαλά (Εκπαιδευτική Έκδοση Ιδρύματος Ευγενίδου, Αθήνα 2021).
