Οι συνήθεις κατηγορίες ηχοβολιστικών συσκευών που χρησιμοποιούνται στη ναυτιλία και στην αλιεία διακρίνονται σε:
Ηχοβολιστικές συσκευές μιας ηχητικής δέσμης (single beam echo sounders), όπου η εκπομπή ηχητικού σήματος γίνεται σε μόνο μία συχνότητα και το ηχητικό σήμα διαδίδεται με μορφή κωνικής ηχητικής δέσμης, με εύρος που εξαρτάται από τη συχνότητα εκπομπής και τις διαστάσεις του μορφοτροπέα.
Ηχοβολιστικές συσκευές διπλής ηχητικής δέσμης (dual beam echo sounders), όπου η εκπομπή ηχητικού σήματος γίνεται σε δύο διαφορετικές συχνότητες και τα αντίστοιχα κύματα διαδίδονται με μορφή κωνικών δεσμών διαφορετικού εύρους.
Πλευρικά ηχοβολιστικά (Side Scan Sonars ‒ SSS), τα οποία χρησιμοποιούνται σε έρευνες θαλάσσιου πυθμένα για τον εντοπισμό διαφόρων ανωμαλιών της επιφάνειάς του, όπως π.χ. περιορισμένης εκτάσεως αβαθή που προεξέχουν σημαντικά από τον υπόλοιπο βυθό, ναυάγια και άλλα αντικείμενα που βρίσκονται στον θαλάσσιο πυθμένα. Τα πλευρικά ηχοβολιστικά αποτελούνται συνήθως από τη μονάδα ελέγχου και καταγραφής που βρίσκεται στο πλοίο, τη ρυμουλκούμενη από το πλοίο μονάδα εκπομπής και λήψεως ηχητικού κύματος και το καλώδιο ρυμουλκήσεως-ηλεκτρικής συνδέσεως της μονάδας ελέγχου και καταγραφής με τη ρυμουλκούμενη μονάδα.
Ηχοβολιστικά συστήματα πολλαπλής δέσμης (Multi Beam Echo Sounder ‒ MBES), τα οποία χρησιμοποιούνται σε θαλάσσιες έρευνες για λεπτομερή χαρτογράφηση του βυθού, για τον εντοπισμό ναυαγίων και άλλων ανωμαλιών των βυθών. Στα συγκεκριμένα συστήματα γίνεται ταυτόχρονη εκπομπή ηχητικών κυμάτων σε πολλές ηχητικές δέσμες, ώστε να επιτευχθεί ακριβής καταγραφή της βαθυμετρίας σε μια ζώνη του θαλάσσιου βυθού εκατέρωθέν του ίχνους του υδρογραφικού σκάφους.
Οι πληροφορίες για το παραπάνω άρθρο αντλήθηκαν από το βιβλίο Ναυτικά ηλεκτρονικά όργανα και συστήματα ηλεκτρονικού χάρτη ECDIS, Β΄ Έκδοση, των Α. Παλληκάρη κ.ά., Εκδόσεις Ιδρύματος Ευγενίδου, Αθήνα 2018, σελ. 98- 99.
Το βιβλίο Ναυτικά ηλεκτρονικά όργανα και συστήματα ηλεκτρονικού χάρτη ECDIS, του Ιδρύματος Ευγενίδου είναι διαθέσιμο εδώ.
Τα αρχείο διδακτικών βιβλίων του Ιδρύματος Ευγενίδου είναι διαθέσιμο εδώ.
