Μια πτυχή του κόστους μεταφοράς που παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στον ναυτιλιακό τομέα είναι το κόστος απόσβεσης των πλοίων και του εξοπλισμού τους. Είναι προφανές ότι τα παραπάνω περιουσιακά στοιχεία υφίστανται καθημερινή φθορά και συνεπώς απαιτούν συντήρηση και τελικώς αντικατάσταση.
Η συντήρηση και η επισκευή του πλοίου μέχρι το πέρας της οικονομικής του ζωής αποτελούν το οικονομικό κόστος της απόσβεσης στη βραχυπρόθεσμη περίοδο. Συνεπώς, όταν το κόστος της επισκευής του πλοίου είναι μεγαλύτερο ή ίσο με την αγοραστική του αξία, η οικονομική του ζωή τερματίζεται και πρέπει να αντικατασταθεί. Το κόστος της αντικατάστασης αποτελεί το μακροπρόθεσμο οικονομικό κόστος της απόσβεσης.
Σε κάθε περίπτωση, το οικονομικό κόστος της απόσβεσης εξαρτάται από τους παρακάτω παράγοντες:
- Τον χρόνο. Είναι προφανές ότι όσο περισσότερο ένα πλοίο βρίσκεται εκτεθειμένο στα φυσικά στοιχεία τόσο μεγαλύτερη είναι η φθορά που υφίσταται. Έτσι, αυξάνεται το κόστος συντήρησης και επισκευών και επιταχύνεται ο χρόνος που θα χρειαστεί αντικατάσταση.
- Τη χρησιμοποίηση του πλοίου. Όσο περισσότερο χρησιμοποιείται ένα πλοίο, τόσο συντομότερα εμφανίζει σημάδια φθοράς και απαιτείται συντήρηση και επισκευή. Επίσης, ο ρυθμός εκμετάλλευσης ή χρησιμοποίησής του αποτελεί βασικό προσδιοριστικό παράγοντα της απαξίωσής του.
- Την τεχνολογική πρόοδο. Ο τομέας της εμπορικής ναυτιλίας αποτελεί έναν ιδιαίτερα ανταγωνιστικό κλάδο. Συνεπώς, η βιωσιμότητα μιας ναυτιλιακής επιχείρησης επιτάσσει την υιοθέτηση νέων τεχνολογιών, που επιτρέπουν την αύξηση της παραγωγής ή/και της ποιότητας υπηρεσιών, καθώς και τη μείωση του κόστους. Βεβαίως, η ραγδαία πρόοδος της τεχνολογίας συντελεί στη συντόμευση της οικονομικής ζωής των πλοίων.
* Οι πληροφορίες για το παραπάνω άρθρο αντλήθηκαν από το βιβλίο «Ναυτιλιακή Οικονομική» των Ευάγγελου Α. Σαμπράκου και Ιωάννη Γ. Γιαννόπουλου (Ίδρυμα Ευγενίδου, Α΄ Έκδοση 2021, σελ. 62).
