Η ανακύκλωση συνιστά την τελευταία οικονομική πράξη ενός πλοίου και σηματοδοτεί το τέλος της επιχειρησιακής του ζωής. Ωστόσο, κατά την ανακύκλωση ανακύπτουν σημαντικά ζητήματα, τα οποία άπτονται του περιβαλλοντικού αποτυπώματος μιας τέτοιας διαδικασίας.
Για περισσότερες από δύο δεκαετίες, ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός (IMO) εργάζεται για την εισαγωγή ενός καθολικού πλαισίου και τη θέσπιση διεθνών κανονισμών και περιβαλλοντικών προτύπων που θα διέπουν τη διαδικασία ανακύκλωσης των πλοίων. Στόχος του IMO είναι η ασφαλής και βιώσιμη ανακύκλωση, καθώς και οι ασφαλείς συνθήκες εργασίας στις γιάρδες ανακύκλωσης.
Στο πλαίσιο αυτό, στις 26 Ιουνίου 2025 θα τεθεί σε ισχύ η Διεθνής Σύμβαση του Χονγκ Κονγκ για την ασφαλή και περιβαλλοντικά ορθή ανακύκλωση πλοίων. Η εν λόγω σύμβαση υιοθετήθηκε κατά τη διάρκεια διπλωματικής διάσκεψης που έλαβε χώρα στο Χονγκ Κονγκ το 2009.
Η Σύμβαση του Χονγκ Κονγκ καλύπτει τις περιβαλλοντικές πτυχές και τις πτυχές ασφάλειας της διαδικασίας ανακύκλωσης πλοίων. Ειδικότερα, αφορά πλοία χωρητικότητας τουλάχιστον 500 gt, εφόσον φέρουν σημαία ενός εκ των κρατών που την έχουν επικυρώσει, καθώς και γιάρδες διάλυσης που βρίσκονται στις χώρες αυτές.
Παράλληλα, αναθέτει ευθύνες και υποχρεώσεις σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη –πλοιοκτήτες, ναυπηγεία, εγκαταστάσεις ανακύκλωσης πλοίων, κράτη σημαίας, κράτη λιμένα και κράτη ανακύκλωσης– όσον αφορά την υπεύθυνη διαχείριση και διάθεση των αποβλήτων της ανακύκλωσης με ασφαλή και περιβαλλοντικά ορθό τρόπο. Τέλος, βάσει της σύμβασης, θεσπίζεται ο απαραίτητος μηχανισμός ελέγχου της τήρησης των κανονισμών, ενσωματώνοντας απαιτήσεις πιστοποίησης και υποβολής εκθέσεων.
