Το κόστος στελέχωσης αποτελεί μία από τις σημαντικότερες συνιστώσες του συνολικού λειτουργικού κόστους ενός πλοίου, κυμαινόμενο συνήθως μεταξύ 25% και 50%. Η διαμόρφωσή του εξαρτάται από τους ακόλουθους δύο παράγοντες:
- Ο πλοιοκτήτης ορίζει την πολιτική στελέχωσης, η οποία ρυθμίζει την εθνικότητα των πληρωμάτων σε συνάρτηση με τη σημαία νηολόγησης του πλοίου.
- Ο αριθμός ελάχιστου απαιτούμενου πληρώματος καθορίζεται από τη σημαία νηολόγησης του πλοίου, καθώς και από τις ιδιαιτερότητες που προκύπτουν από την ποικιλομορφία των μηχανικών λειτουργιών και του τεχνικού εξοπλισμού του πλοίου.
Το κόστος στελέχωσης είναι προϋπολογιστικό και άμεσο, συμπεριλαμβάνει συμβατικούς μισθούς ή συμφωνημένους μισθούς, υπερωρίες, επιδόματα Κυριακών, ειδικές προσαυξήσεις, έκτακτες αμοιβές για εργασίες πέραν των καθηκόντων του πληρώματος. Επίσης στα έξοδα στελέχωσης συμπεριλαμβάνονται τα έξοδα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, τα επιδόματα αδείας, η τροφοδοσία και οι μισθοί αναμονής.
Οι ασφαλιστικές εισφορές που επιβαρύνουν τον πλοιοκτήτη για τα μέλη του πληρώματος περιλαμβάνουν το Ναυτικό Απομαχικό Ταμείο (ΝΑΤ), το Ταμείο Πρόνοιας Αξιωματικών Εμπορικού Ναυτικού και το Ταμείο Πρόνοιας Κατωτέρων Πληρωμάτων Εμπορικού Ναυτικού. Επιπλέον, καταβάλλονται εισφορές στην Εστία Ναυτικών και υπέρ του Κεφαλαίου Ναυτικής Εκπαίδευσης, που διατίθενται για τη λειτουργία των ΑΕΝ Πλοιάρχων και Μηχανικών. Τέλος, ο πλοιοκτήτης υποχρεούται να καταβάλει εισφορές στο Κέντρο Επιμόρφωσης Στελεχών Εμπορικού Ναυτικού (ΚΕΣΕΝ) και στις Σχολές Σωστικών και Πυροσβεστικών Μέσων.
* Οι πληροφορίες για το παραπάνω άρθρο αντλήθηκαν από το βιβλίο «Ναυτιλιακή Οικονομική» των Ευάγγελου Α. Σαμπράκου και Ιωάννη Γ. Γιαννόπουλου (Ίδρυμα Ευγενίδου, Α΄ Έκδοση 2021, σελ. 66).
