Στο πλαίσιο της διεθνούς ναυτιλίας, η προσφορά χωρητικότητας αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τη διαμόρφωση της ναυλαγοράς και την εύρυθμη λειτουργία του παγκόσμιου εμπορίου. Ωστόσο, η προσφορά χωρητικότητας εξαρτάται από ένα σύνολο παραγόντων, που διαφοροποιούνται ανάλογα με τον χρονικό ορίζοντα.
Εν γένει, το μέγεθος του παγκόσμιου στόλου αποτελεί τον κυριότερο παράγοντα που διαμορφώνει την προσφορά χωρητικότητας. Είναι προφανές ότι η προσφορά χωρητικότητας εξαρτάται από τον αριθμό των πλοίων που δραστηριοποιούνται στις θάλασσες του κόσμου και συμβάλλουν στη διεξαγωγή του διεθνούς εμπορίου.
Μακροχρόνια, το μέγεθος του παγκόσμιου στόλου μεταβάλλεται, ανάλογα με τις ναυπηγήσεις και τις διαλύσεις πλοίων. Συνεπώς, ο ρυθμός ναυπήγησης νέων πλοίων σε συνδυασμό με τον ρυθμό διάλυσης αποτελούν τους βασικότερους παράγοντες καθορισμού της προσφοράς χωρητικότητας στη μακροχρόνια περίοδο.
Ωστόσο, στη βραχυχρόνια περίοδο, το μέγεθος του παγκόσμιου στόλου δεν μεταβάλλεται. Ως εκ τούτου, υπάρχουν «πλασματικοί» παράγοντες που οδηγούν σε βραχυχρόνιες αυξομειώσεις της προσφοράς χωρητικότητας, όπως για παράδειγμα ο αριθμός των παροπλισμένων πλοίων. Σε περιόδους χαμηλών ναύλων, αρκετές ναυτιλιακές επιχειρήσεις επιλέγουν να παροπλίσουν τα πλοία τους, ώστε να μην εκτελούν πλόες με ζημίες.
Ακόμη ένας «πλασματικός» παράγοντας μεταβολής της προσφοράς χωρητικότητας είναι η ταχύτητα. Σε περιόδους ευνοϊκής ναυλαγοράς, οι ναυτιλιακές επιχειρήσεις επιλέγουν να αυξήσουν την ταχύτητα των πλοίων τους, προκειμένου να επωφεληθούν από τους υψηλούς ναύλους. Με την αύξηση της ταχύτητας, οι θαλάσσιες διαδρομές πολλαπλασιάζονται και, κατ’ επέκταση, αυξάνεται η προσφορά χωρητικότητας.
* Οι πληροφορίες για το παραπάνω άρθρο αντλήθηκαν από το βιβλίο «Ναυτιλιακή Οικονομική» των Ευάγγελου Α. Σαμπράκου και Ιωάννη Γ. Γιαννόπουλου (Ίδρυμα Ευγενίδου, Α΄ Έκδοση 2021, σελ. 39).
